SLD và CDC mất 16-43% sau niêm yết vì thanh khoản thấp

SLD và Xây dựng CDC niêm yết giữa giai đoạn sôi động nhưng cổ phiếu vẫn lao dốc do dự án chậm triển khai và thanh khoản hạn chế.

SLD niêm yết nhưng cổ phiếu vẫn rơi tự do

Ngày 15/8, hơn 78,57 triệu cổ phiếu của Công ty cổ phần Địa ốc Sacom (Samland, mã SLD) chính thức lên sàn UPCoM sau nhiều lần trì hoãn. Nguyên nhân trước đó là doanh nghiệp thua lỗ, không đáp ứng tiêu chí niêm yết trên HoSE. Tuy nhiên, hiệu ứng niêm yết không kéo dài. Sau khi đạt đỉnh 13.100 đồng/cổ phiếu vào ngày 15/8, giá liên tục điều chỉnh và đến 4/9 chỉ còn 11.000 đồng, giảm 16% so với mức cao nhất. Thanh khoản gần như tê liệt khi khối lượng khớp lệnh chỉ dưới 3.000 cổ phiếu/phiên.

Điểm nghẽn chính của Samland nằm ở danh mục dự án. Doanh nghiệp đang nắm giữ hai dự án trọng điểm: khu dân cư Nhơn Trạch (55,2 ha) và chung cư Samland Riverside tại TP.HCM. Tổng giá trị dở dang tại hai dự án này lên tới 707,46 tỉ đồng, chiếm 83,7% tổng tài sản. Nhưng tiến độ triển khai rất chậm, nhiều hạng mục đã dừng thi công từ lâu. Samland Riverside được thiết kế gồm một khối nhà cao 19 tầng nổi, 2 tầng hầm, tổng cộng 138 căn hộ.

Dự án đã xây đến phần móng nhưng bị đình chỉ năm 2017 vì chưa có giấy phép. Sau 8 năm nằm im, công trình có dấu hiệu xuống cấp. Dự án Nhơn Trạch cũng chưa có tín hiệu rõ ràng. Năm 2024, Samland chỉ hoàn tất điều chỉnh quy hoạch 1/500 và xin gia hạn chủ trương đầu tư. Tức là doanh nghiệp vẫn đang mắc kẹt ở khâu pháp lý.

Về tài chính, báo cáo 30/6/2025 cho thấy Samland có 23,7 tỉ đồng tiền mặt nhưng lỗ lũy kế tới 46,27 tỉ đồng, tương đương 5,9% vốn điều lệ. Điều này khiến việc huy động vốn mới trở thành thách thức lớn. Trong năm 2025, công ty tuyên bố sẽ tập trung nguồn lực để tái khởi động hai dự án và chủ động tìm vốn từ các định chế tài chính, quỹ đầu tư. Nhưng triển vọng vẫn phụ thuộc vào khả năng tháo gỡ thủ tục pháp lý.

Cổ phiếu CDC lao dốc mạnh sau khi chuyển sàn

Không chịu áp lực lỗ lũy kế như Samland, nhưng Công ty cổ phần Xây dựng CDC (mã CCC) cũng rơi vào cảnh tương tự khi chuyển sàn sang HoSE ngày 21/4/2025. Ngay sau khi đạt đỉnh 25.050 đồng/cổ phiếu ngày 23/4, CCC nhanh chóng lao dốc. Đến ngày 6/6, giá chỉ còn 14.150 đồng, tức giảm 43,5%. Sau đó, cổ phiếu đi ngang với thanh khoản èo uột. Trong giai đoạn 1/7 đến 29/8, khối lượng khớp lệnh bình quân 20 phiên chỉ hơn 10.000 cổ phiếu/phiên.

Với mức thanh khoản thấp như vậy, cơ hội giao dịch cho nhà đầu tư cá nhân gần như không còn. Trước niêm yết, CDC từng tạo kỳ vọng lớn. Doanh nghiệp công bố backlog (giá trị hợp đồng đã ký nhưng chưa ghi nhận doanh thu) 4.057 tỉ đồng, gấp 2,7 lần doanh thu xây dựng niên độ 2023-2024. Với vai trò tổng thầu, CDC tham gia loạt dự án lớn: A&T Sky Garden (1.281 tỉ đồng, dự kiến cất nóc quý II/2026), Peninsula Đà Nẵng (1.569 tỉ đồng, quý II/2026), Hinode Suite (968 tỉ đồng, quý IV/2025), Huế Heritage (495 tỉ đồng, quý II/2026).

Những hợp đồng này cho thấy tiềm năng doanh thu trong giai đoạn 2025–2026. Tuy nhiên, thực tế tại ngày 30/6/2025 cho thấy vấn đề lớn nằm ở cơ cấu tài sản. CDC có khoản phải thu ngắn hạn lên tới 1.112,1 tỉ đồng, chiếm 52,1% tổng tài sản. Các khoản này tập trung ở một số khách hàng lớn, trong đó có Công ty cổ phần Hóa dầu Quân đội và Công ty TNHH Đông Đô Peninsula Đà Nẵng.

Tiến độ thu hồi công nợ phụ thuộc nhiều vào năng lực tài chính của các đối tác. Điều đó đồng nghĩa dù backlog lớn, nhưng nếu chưa chuyển hóa thành dòng tiền thực, áp lực thanh khoản vẫn là rào cản khiến cổ phiếu kém hấp dẫn.

Triển vọng thị trường và lựa chọn của nhà đầu tư

Thực tế Samland và Xây dựng CDC cho thấy, niêm yết trong giai đoạn thị trường sôi động không đảm bảo cổ phiếu sẽ thu hút dòng tiền. Nhà đầu tư ngày nay thận trọng hơn, chỉ tập trung vào doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững chắc, dự án triển khai thực chất và khả năng lợi nhuận rõ ràng.

Với Samland, nếu không tháo gỡ pháp lý cho hai dự án Nhơn Trạch và Riverside, khả năng phục hồi sẽ rất hạn chế. Dù doanh nghiệp cam kết tìm vốn và tái khởi động trong năm 2025, kết quả vẫn là dấu hỏi lớn. Với CDC, triển vọng có phần sáng hơn nhờ backlog lớn và loạt dự án bàn giao trong giai đoạn 2025-2026. Đây có thể là “điểm rơi lợi nhuận” quan trọng, giúp công ty cải thiện dòng tiền và kết quả kinh doanh.

Tuy nhiên, rủi ro công nợ và thanh khoản vẫn đáng lưu ý. Từ góc nhìn nhà đầu tư, yếu tố quan trọng nhất hiện nay là thanh khoản. Cổ phiếu có thanh khoản thấp sẽ hạn chế khả năng giao dịch, khiến nhà đầu tư dễ mắc kẹt khi thị trường biến động.

Vì vậy, chiến lược an toàn là ưu tiên cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, dự án triển khai đúng tiến độ và thanh khoản ổn định. Theo phân tích của 60s Hôm Nay, TTCK thời gian tới sẽ tiếp tục phân hóa mạnh. Doanh nghiệp nào giải quyết được bài toán dự án và dòng tiền mới có cơ hội hút vốn, bất chấp xu hướng thị trường chung tích cực.

Niêm yết không còn là “tấm vé vàng” để cổ phiếu trở thành tâm điểm. Trường hợp SLD và C cho thấy, chỉ khi doanh nghiệp cải thiện tài chính, tháo gỡ pháp lý và duy trì thanh khoản ổn định, niềm tin thị trường mới được khơi dậy. Đây cũng là cơ sở để nhà đầu tư cân nhắc chiến lược dài hạn.

Bảo Long

Nguồn tham khảo: Tin Nhanh Chứng Khoán